De voorlopige aanslag als zzp'er
Waarom je gedurende het jaar al betaalt, wanneer je die schatting moet bijstellen en wat belastingrente je kost als je het laat lopen.
- Belastingrente in 2026: 5%
- Wanneer bijstellen loont
- Wat het met je cashflow doet

Kort antwoord
De voorlopige aanslag is een schatting vooraf van wat je over dit jaar aan inkomstenbelasting moet betalen, verspreid over termijnen. Klopt de schatting niet meer met je verwachte winst, dan kun je hem laten aanpassen. Doe je dat niet en blijkt er achteraf te weinig betaald, dan kan de Belastingdienst belastingrente rekenen: in 2026 5% voor de inkomstenbelasting.
Waarom hij bestaat
Een werknemer betaalt elke maand belasting via de loonheffing. Bij een eenmanszaak gebeurt dat niet: je omzet komt bruto binnen. Zonder voorlopige aanslag zou je pas maanden na afloop van het jaar een rekening krijgen voor het hele bedrag. De voorlopige aanslag spreidt dat over termijnen gedurende het jaar zelf.
Dat betekent dat je in je eerste volle ondernemersjaar soms met twee jaren tegelijk te maken krijgt: de termijnen van het lopende jaar én de afrekening over het vorige. Voor starters is dat vaak de onaangenaamste verrassing van het tweede jaar.
Wanneer je hem moet laten bijstellen
De schatting is meestal gebaseerd op je vorige jaar. Dat klopt zolang er niets verandert, en dat is bij ondernemers zelden het geval. Deze signalen zijn een reden om te kijken:
- Een grote opdracht erbij of juist een opdrachtgever die wegvalt.
- Een forse investering die je afschrijft, of juist een jaar zonder investeringen.
- Je bent gestopt of gestart met een baan naast je onderneming.
- Je fiscale partnersituatie verandert.
- Je haalt het urencriterium dit jaar niet, terwijl je vorig jaar wel de zelfstandigenaftrek had.
- Je hebt een eigen woning gekocht of verkocht.
Wat belastingrente kost
Belastingrente wordt in beginsel berekend vanaf 1 juli na afloop van het belastingjaar tot enkele weken na de datum van de definitieve aanslag. Hoe langer het duurt voordat het juiste bedrag betaald is, hoe meer rente.
Voor de inkomstenbelasting bedraagt de belastingrente in 2026 5%. Datzelfde percentage geldt voor de meeste andere belastingen, waaronder de omzetbelasting.
Cashflow, niet alleen belasting
Het gaat hier niet om besparen. Het bedrag dat je uiteindelijk aan belasting verschuldigd bent, verandert niet door je voorlopige aanslag aan te passen. Wat je wel beïnvloedt, is het moment waarop je betaalt en het risico op rente en op een onverwacht hoge rekening.
Twee kanten dus. Sta je te laag ingeschaald, dan bouwt zich een bedrag op dat later met rente terugkomt. Sta je te hoog ingeschaald, dan betaal je vooruit met geld dat je zelf had kunnen gebruiken. Beide zijn te voorkomen door de schatting bij te stellen zodra je weet dat hij niet meer klopt.
Zelf een schatting maken
Je hoeft geen volledige aangifte te simuleren om te weten of je voorlopige aanslag nog klopt. Maak gedurende het jaar een globale winstprognose:
- Kijk naar je omzet tot nu toe. Neem de gefactureerde omzet van de afgelopen maanden en reken door naar een heel jaar. Houd rekening met seizoen: december is voor de meeste ondernemers geen gemiddelde maand.
- Trek je kosten eraf. Gebruik je werkelijke kosten tot nu toe, plus wat je nog verwacht aan verzekeringen, software en investeringen.
- Vergelijk met de schatting. Wijkt je verwachte jaarwinst materieel af van de winst waarop de voorlopige aanslag is gebaseerd, dan is opnieuw laten berekenen verstandig.
- Denk aan je privékant. Een nieuwe baan ernaast, een koopwoning of een partner zonder inkomen verandert het plaatje net zo hard als je winst.
Het punt is niet dat je exact uitkomt, maar dat je merkt wanneer de schatting niet meer past bij de werkelijkheid.
Praktisch: wat wij doen
Zien we op basis van de beschikbare cijfers dat je winst materieel afwijkt van de schatting waarop je voorlopige aanslag is gebaseerd, dan kunnen we bespreken of aanpassen verstandig is. Het wijzigen van de voorlopige aanslag kost €75 excl. btw en is een aanvullende dienst naast het maandabonnement.
Kun je een verschuldigd bedrag niet ineens betalen, dan kunnen we desgewenst afzonderlijk ondersteunen bij een verzoek om een betalingsregeling, voor zover de actuele regels dat toelaten. Wat mogelijk is verschilt per situatie en per belastingsoort; de kosten van die ondersteuning staan op de tarievenpagina.
Veelgestelde vragen
Ik heb geen voorlopige aanslag gekregen. Moet ik er een aanvragen?
Verwacht je te moeten bijbetalen, dan is dat verstandig. Zonder voorlopige aanslag betaal je het hele bedrag pas na de definitieve aanslag, en over dat bedrag kan belastingrente worden gerekend.
Hoe vaak mag ik mijn voorlopige aanslag wijzigen?
Zo vaak als nodig. Het is geen eenmalige keuze. De termijnen worden na een wijziging herrekend over de resterende maanden van het jaar.
Wat is het verschil met een voorlopige teruggaaf?
Een voorlopige aanslag waarbij je per saldo geld terugkrijgt in plaats van betaalt. Dat komt voor bij hypotheekrenteaftrek of in een jaar met verlies uit onderneming.
Krijg ik rente terug als ik te veel heb vooruitbetaald?
Meestal niet. Bij een teruggaaf vergoedt de Belastingdienst alleen rente als zij zelf te lang over de aanslag doet. Te veel vooruitbetalen levert je dus geen rente op, alleen minder werkkapitaal.
Deze pagina geeft algemene informatie op basis van officiële bronnen. Het is geen fiscaal advies voor jouw specifieke situatie. Bedragen, termijnen en regels kunnen wijzigen; controleer bij twijfel de bron of neem contact met ons op.
Gebruikte bronnen
- Belastingdienst — voorlopige aanslag 2026: gebruikte tarieven
- Ondernemersplein (Rijksoverheid) — uitstel en belastingrente
- Belastingdienst — overzicht percentages belastingrente
- Belastingdienst — box 1: uitleg en tarieven
Peildatum van deze pagina: belastingjaar 2026.
Klopt je voorlopige aanslag nog?
Wij kijken mee bij de kwartaalafsluiting en zeggen het als je schatting niet meer past bij je winst.
