De Belastingdienst en een vof
Bij een vennootschap onder firma lopen sommige belastingen op het niveau van de vof en andere per vennoot. Dat onderscheid bepaalt vrijwel alles.
- Wat op vof-niveau loopt
- Wat per vennoot loopt
- Wat er verandert bij een wisseling
Kort antwoord
Een vof is voor de omzetbelasting zelf de ondernemer: één btw-nummer, één aangifte. Voor de inkomstenbelasting is de vof juist transparant: de winst wordt verdeeld over de vennoten en iedere vennoot geeft zijn eigen deel aan. Heeft de vof personeel, dan lopen de loonheffingen weer op vof-niveau.
Wat er op vof-niveau loopt
De vof voert één administratie. De omzet, de kosten en het vermogen zijn van de vof, niet van de individuele vennoten. Daaruit volgt:
- Btw. De vof heeft een eigen btw-identificatienummer en doet zelf aangifte omzetbelasting.
- Loonheffingen. Neemt de vof personeel aan, dan is de vof de werkgever, met een eigen loonheffingennummer.
- De jaarcijfers. Één balans, één resultaat, met per vennoot een eigen kapitaalrekening.
Wat een vof-pakket kost en wat er per vennoot bij komt, staat op de tarievenpagina. Vennoten zelf staan niet op de loonlijst. Wat een vennoot opneemt is geen salaris maar een privé-onttrekking uit zijn kapitaal. Dat onderscheid is fiscaal wezenlijk en wordt bij zelf bijgehouden administraties vaak door elkaar gehaald.
Wat er per vennoot loopt
De winst van de vof wordt verdeeld volgens de afspraken in de vennootschapsakte. Dat kan gelijk zijn, maar hoeft niet: vaak krijgt een vennoot eerst een vast bedrag voor zijn arbeid en wordt het restant verdeeld. Iedere vennoot neemt daarna zijn eigen aandeel op in zijn aangifte inkomstenbelasting.
| Onderwerp | Per vennoot |
|---|---|
| Aangifte inkomstenbelasting | Eigen aangifte over het eigen winstaandeel |
| Ondernemersaftrek | Eigen recht; wordt per vennoot getoetst |
| Urencriterium | Ieder minimaal 1.225 uur, plus in beginsel meer tijd aan de onderneming dan aan ander werk |
| Voorlopige aanslag | Eigen aanslag op basis van het eigen aandeel |
| Fiscale partner | Eigen situatie, los van de andere vennoten |
Hoe die aangifte er voor een individuele vennoot uitziet, staat in inkomstenbelasting voor zzp'ers. De mechaniek is dezelfde; alleen de bron van de winst verschilt.
Waar het in de praktijk misgaat
Drie dingen zien we regelmatig bij vof-administraties die we overnemen.
De winstverdeling is nooit vastgelegd of nooit aangepast. Twee vennoten beginnen 50/50, daarna gaat er één minder werken, en niemand legt vast wat dat betekent. Bij de aangifte moet er dan alsnog een verdeling worden gekozen, achteraf.
Privé-opnames lopen door elkaar. Als beide vennoten naar behoefte opnemen zonder dat het per kapitaalrekening wordt bijgehouden, is het na een jaar niet meer te reconstrueren wie wat heeft gehad.
Eén vennoot regelt alles. Dat werkt tot het niet meer werkt. Vennoten zijn hoofdelijk aansprakelijk voor de schulden van de vof zelf, bijvoorbeeld een btw- of loonheffingenschuld die op vof-niveau is ontstaan. De inkomstenbelastingschuld van een individuele vennoot is daarentegen diens eigen schuld en valt daar niet automatisch onder. Dat onderscheid is precies de reden om de administratie niet bij één persoon te laten liggen.
De vof-overeenkomst: fiscaal geen formaliteit
Veel vof's draaien jarenlang op een overeenkomst die bij de start is opgesteld en daarna nooit meer is bekeken. Dat gaat goed tot het moment waarop het ertoe doet: bij de aangifte, bij een geschil of bij het vertrek van een vennoot.
Wat er fiscaal in zou moeten staan, is vooral hoe de winst wordt verdeeld en waarom. Krijgt een vennoot eerst een vergoeding voor zijn arbeid voordat het restant wordt verdeeld? Wordt er rente vergoed over ingebracht kapitaal? Hoe wordt omgegaan met een vennoot die tijdelijk minder werkt? De Belastingdienst toetst of de verdeling zakelijk te verklaren is. Een verdeling die alleen bestaat omdat hij fiscaal gunstig uitpakt, is kwetsbaar.
Praktisch: bevestig een afspraak schriftelijk op de dag dat je hem maakt. Een mail waarin twee vennoten bevestigen dat de verdeling per 1 juli wijzigt, is oneindig veel sterker dan een reconstructie in maart van het jaar daarna.
Als er een vennoot bij komt of vertrekt
Groeit de vof door naar een vennootschap, kijk dan bij eenmanszaak of BV. Een wisseling in het vennotenbestand is fiscaal geen formaliteit. De winst over het jaar moet worden verdeeld over de periodes vóór en ná de wisseling, en de vertrekkende vennoot moet fiscaal afrekenen over zijn aandeel in het vermogen. Wordt er iets overgenomen tegen een prijs, dan spelen ook stille reserves mee.
Regel dit vooraf. Een wisseling die in maart plaatsvindt en in november wordt gemeld, kost vrijwel altijd meer uitzoekwerk dan nodig was. Wij rekenen bij ons vof-pakket €12 per maand extra per vennoot boven de twee, zodat de administratie meegroeit met de samenstelling.
Veelgestelde vragen
Betaalt de vof zelf inkomstenbelasting?
Nee. Een vof is fiscaal transparant voor de inkomstenbelasting: de winst wordt verdeeld over de vennoten en elke vennoot geeft zijn eigen aandeel aan in zijn eigen aangifte.
Hebben we samen één btw-nummer?
Ja. Voor de omzetbelasting is de vof zelf de ondernemer. Er is dus één btw-nummer, één administratie en één aangifte per tijdvak.
Geldt het urencriterium per vennoot?
Ja. Elke vennoot moet er zelf aan voldoen; dat jullie samen genoeg uren maken telt niet. Het criterium kent twee voorwaarden: minimaal 1.225 uur per kalenderjaar aan de onderneming, en in beginsel meer tijd aan de onderneming dan aan ander werk zoals een dienstbetrekking. Was de vennoot in ten minste één van de vijf jaren daarvóór géén ondernemer voor de inkomstenbelasting, dan vervalt die tweede voorwaarde.
Wat als een vennoot vertrekt of erbij komt?
Dan verandert de winstverdeling en meestal ook de samenstelling van het vermogen. Dat moet je doorgeven bij de KVK en het heeft gevolgen voor de aangiften van alle vennoten in dat jaar. Regel dit vooraf, niet achteraf.
Deze pagina geeft algemene informatie op basis van officiële bronnen. Het is geen fiscaal advies voor jouw specifieke situatie. Bedragen, termijnen en regels kunnen wijzigen; controleer bij twijfel de bron of neem contact met ons op.
Gebruikte bronnen
- KVK — vennootschap onder firma (vof)
- Belastingdienst — voorwaarden urencriterium
- Belastingdienst — btw-aangifte doen en betalen
Peildatum van deze pagina: belastingjaar 2026.
Een vof met twee of meer vennoten?
Wij houden de administratie op vof-niveau bij en verzorgen de aangifte van iedere vennoot apart, zodat de verdeling aansluit.